Wady fizyczne samochodu – kiedy auto jest „sprawne tylko na papierze”
Krótka jazda próbna i pobieżne oględziny nie zawsze wystarczą, żeby wykryć poważną usterkę. Uszkodzona uszczelka pod głowicą, ukryta korozja elementów nośnych, cofnięty licznik – to wady, których przeciętny kupujący nie jest w stanie dostrzec bez specjalistycznego badania. Prawo chroni kupującego przed tego rodzaju niespodziankami, ale skuteczne dochodzenie roszczeń wymaga szybkiego działania i właściwej dokumentacji.
Czym jest wada fizyczna pojazdu
Wada fizyczna pojazdu zachodzi, gdy auto nie ma właściwości, które powinno posiadać ze względu na swój rodzaj i przeznaczenie, nie nadaje się do celu uzgodnionego przez strony, nie ma właściwości, o których sprzedawca zapewniał kupującego, albo zostało wydane w stanie niekompletnym.
Przy zakupie od przedsiębiorcy (dealera, komisu, salonu) od 1 stycznia 2023 r. stosuje się przepisy ustawy o prawach konsumenta dotyczące zgodności towaru z umową. Sprzedawca odpowiada przez 2 lata od wydania pojazdu. Przy zakupie od osoby prywatnej stosuje się przepisy o rękojmi z Kodeksu cywilnego – sprzedawca odpowiada przez rok od wydania, a kupujący powinien zawiadomić go o wadzie w terminie miesiąca od jej wykrycia.
Najczęstsze wady ukryte w praktyce
Uszkodzenie uszczelki pod głowicą. Jedna z częstszych wad ukrytych – niewidoczna podczas standardowych oględzin, ujawniająca się zazwyczaj po pewnym czasie eksploatacji. Objawia się przegrzewaniem silnika, utratą płynu chłodniczego lub białym dymem z rury wydechowej. Koszt naprawy może przekraczać kilka tysięcy złotych.
Niskie ciśnienie oleju w silniku. Problem wymagający specjalistycznej diagnostyki – krótka jazda próbna go nie ujawni. Biegli sądowi w sprawach dotyczących tej wady konsekwentnie wskazują, że jej wykrycie wymaga rozszerzonej diagnostyki komputerowej.
Korozja elementów nośnych. Często maskowana masami konserwującymi lub niedawno nałożoną powłoką. Szczególnie poważna, gdy dotyczy elementów bezpieczeństwa – podłużnic, progów, belek. Sądy traktują ukrytą korozję elementów konstrukcyjnych jako wadę istotną uzasadniającą odstąpienie od umowy.
Cofnięty przebieg. Manipulacja licznikiem to jednocześnie wada fizyczna pojazdu i przestępstwo z art. 306a k.k. Ekspertyzy techniczne mogą wykryć rozbieżności poprzez analizę komputerów pokładowych, historię serwisową i zużycie elementów eksploatacyjnych.
Ukryta historia powypadkowa. Auto sprzedawane jako bezwypadkowe, a faktycznie po poważnych uszkodzeniach. Biegły sądowy z zakresu techniki motoryzacyjnej potrafi ustalić historię napraw na podstawie charakteru uszkodzeń, użytych materiałów i sposobu naprawy – nawet kilka lat po jej wykonaniu.
Niesprawny układ bezpieczeństwa. Niedziałające poduszki powietrzne, napinacze pasów lub system ABS to wady, które bezpośrednio zagrażają życiu i zdrowiu. Są one traktowane przez sądy jako wady istotne niezależnie od wartości pojazdu.
Co zrobić po wykryciu wady
Zawiadom sprzedawcę niezwłocznie. Przy zakupie od osoby prywatnej masz miesiąc od wykrycia wady na zawiadomienie sprzedawcy – przekroczenie tego terminu oznacza utratę uprawnień z rękojmi. Zawiadomienie wyślij listem poleconym za potwierdzeniem odbioru.
Udokumentuj wadę. Zdjęcia, nagrania wideo, wydruki z diagnostyki komputerowej, opinie warsztatu – im więcej dokumentacji, tym lepsza pozycja dowodowa. Nie naprawiaj pojazdu przed zgłoszeniem reklamacji bez wiedzy sprzedawcy, chyba że jest to konieczne ze względów bezpieczeństwa – i wtedy koniecznie to udokumentuj.
Zlec ekspertyzę niezależnemu rzeczoznawcy. Prywatna ekspertyza techniczna jest podstawą zarówno do reklamacji, jak i do ewentualnego postępowania sądowego. Jej koszt można następnie dochodzić od sprzedawcy jako element szkody.
Sformułuj żądanie. W reklamacji wskaż jednoznacznie, czego żądasz: usunięcia wady, obniżenia ceny lub – przy wadzie istotnej – odstąpienia od umowy i zwrotu zapłaconej ceny.
Czego możesz żądać
Przy zakupie od przedsiębiorcy pierwsze żądanie to naprawa lub wymiana. Jeśli to niemożliwe lub sprzedawca odmawia – obniżenie ceny albo odstąpienie od umowy przy wadzie istotnej. Przy zakupie od osoby prywatnej możesz żądać naprawy, wymiany, obniżenia ceny lub – przy wadzie istotnej – odstąpić od umowy.
Poza ceną możesz dochodzić odszkodowania za poniesione straty: kosztów ekspertyzy, holowania, ubezpieczenia za okres użytkowania wadliwego pojazdu i innych wydatków poniesionych w związku z zakupem.
Skontaktuj się z nami
Jeśli odkryłeś wadę w kupionym pojeździe i zastanawiasz się, jak skutecznie dochodzić swoich praw, warto omówić sprawę z adwokatem.
Warto zadbać o właściwe przygotowanie: zarówno co do tego, czego możesz żądać, jak i co do strategii działania.
Prowadzimy sprawy kierowców w Poznaniu i całej Wielkopolsce – stacjonarnie i online dla klientów z innych regionów Polski.
Adwokat Marta Krzyżanowicz i adwokat Michalina Koligot Kancelaria „Adwokat dla Kierowców w Poznaniu”
ul. Adama Mickiewicza 18/3, 60-834 Poznań
tel. +48 795 001 536 · +48 531 335 713
kontakt@adwokatdlakierowcy.pl · www.adwokatdlakierowcy.pl
Niniejszy tekst ma charakter ogólnoinformacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.
