Przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h w obszarze zabudowanym – zatrzymanie prawa jazdy i co dalej
Przekroczenie dozwolonej prędkości o ponad 50 km/h w obszarze zabudowanym to jedno z niewielu wykroczeń drogowych, które automatycznie uruchamia procedurę zatrzymania prawa jazdy – niezależnie od tego, czy kontrolę przeprowadził policjant na drodze, czy zdjęcie wykonał fotoradar. Kierowcy często nie wiedzą, jak ta procedura działa, jakie mają prawa i czy można się od niej odwołać.
Podstawa prawna – dwa etapy
Zatrzymanie prawa jazdy za przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h w obszarze zabudowanym przebiega w dwóch etapach i angażuje dwa różne organy.
Etap pierwszy – zatrzymanie przez policję. Art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym zobowiązuje policjanta do zatrzymania prawa jazdy, gdy kierowca przekroczy dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Policjant wydaje pokwitowanie, które uprawnia do kierowania pojazdem przez 24 godziny.
Etap drugi – decyzja starosty. Na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania kierowcy wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na okres 3 miesięcy. Decyzja wydawana jest z rygorem natychmiastowej wykonalności – oznacza to, że obowiązuje od razu, niezależnie od odwołania.
Czym jest obszar zabudowany
Art. 2 pkt 15 p.r.d. definiuje obszar zabudowany jako obszar oznaczony odpowiednimi znakami drogowymi (znak D-42 „obszar zabudowany” na wjeździe i D-43 „koniec obszaru zabudowanego” na wyjeździe). Przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h poza obszarem zabudowanym nie skutkuje automatycznym zatrzymaniem prawa jazdy w tym trybie administracyjnym – choć może prowadzić do innych konsekwencji.
Istotne: granicę wyznaczają znaki drogowe, nie zabudowa faktyczna. Zdarzają się sytuacje, gdzie kierowca przekroczył prędkość w miejscu, które wygląda jak obszar niezabudowany, ale formalnie objęte jest znakiem D-42. Status miejsca pomiaru ma znaczenie dla zasadności zatrzymania.
Fotoradar a kontrola przez policjanta – różne procedury
Pomiar przez policjanta na drodze. Policjant zatrzymuje kierowcę, przeprowadza pomiar i zatrzymuje prawo jazdy na miejscu, wydając pokwitowanie. Kierowca może kontynuować jazdę przez 24 godziny.
Pomiar przez fotoradar. Zdjęcie z fotoradaru trafia do Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym (CANARD), które kieruje wniosek o ukaranie lub zawiadomienie do starosty. W tym przypadku prawo jazdy nie jest zatrzymywane na miejscu – kierowca otrzymuje zawiadomienie pocztą. Starosta wydaje decyzję administracyjną po otrzymaniu informacji o naruszeniu.
Przy fotoradarze kierowca ma więcej czasu na przygotowanie argumentów przed wydaniem decyzji przez starostę.
Odwołanie od decyzji starosty
Decyzja starosty o zatrzymaniu prawa jazdy jest decyzją administracyjną, od której przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w terminie 14 dni od jej doręczenia.
Uwaga krytyczna: decyzja wydawana jest z rygorem natychmiastowej wykonalności. Oznacza to, że złożenie odwołania nie wstrzymuje automatycznie jej wykonania – prawo jazdy pozostaje zatrzymane w trakcie postępowania odwoławczego, chyba że SKO lub sąd administracyjny wstrzyma wykonanie decyzji.
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji można złożyć do SKO jednocześnie z odwołaniem – jeśli SKO go uwzględni, kierowca może prowadzić pojazd do czasu rozstrzygnięcia odwołania.
Na jakiej podstawie można skutecznie zaskarżyć decyzję
Decyzja starosty jest decyzją związaną – jeśli przekroczenie prędkości zostało stwierdzone, starosta ma obowiązek ją wydać. Pole do zaskarżenia dotyczy przede wszystkim:
Wiarygodności pomiaru. Czy urządzenie pomiarowe posiadało ważne świadectwo legalizacji? Czy pomiar był wykonany zgodnie z procedurą? Przy radarach ręcznych – z jakiej odległości i pod jakim kątem wykonano pomiar? Dokumentacja kalibracji i legalizacji urządzenia powinna być dostępna w aktach sprawy.
Miejsca pomiaru. Czy przekroczenie prędkości miało miejsce w obszarze zabudowanym? Czy znaki D-42 były prawidłowo ustawione i widoczne?
Identyfikacji kierowcy. Przy fotoradarze – czy zdjęcie jednoznacznie identyfikuje kierowcę?
Prawidłowości postępowania. Czy procedura zatrzymania prawa jazdy przebiegła zgodnie z przepisami?
Co grozi za jazdę w okresie zatrzymania prawa jazdy
Prowadzenie pojazdu w okresie zatrzymania prawa jazdy decyzją administracyjną starosty to przestępstwo z art. 180a k.k., zagrożone karą pozbawienia wolności do 2 lat. Nie jest to wykroczenie – to pełnoprawne przestępstwo, wpisywane do Krajowego Rejestru Karnego.
Pokwitowanie wydane przez policjanta uprawnia do jazdy wyłącznie przez 24 godziny od zatrzymania. Po tym czasie – i do czasu upływu 3-miesięcznego okresu zatrzymania – prowadzenie pojazdu jest przestępstwem.
Punkty karne i ich konsekwencje
Przekroczenie prędkości o ponad 50 km/h w obszarze zabudowanym wiąże się z naliczeniem 15 punktów karnych. Przekroczenie limitu 24 punktów skutkuje cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdami przez starostę (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami). Punkty są wpisywane do ewidencji niezależnie od decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.
Skontaktuj się z nami
Jeśli otrzymałeś decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy za przekroczenie prędkości lub chcesz zaskarżyć tę decyzję, warto jak najwcześniej skonsultować się z adwokatem – termin na odwołanie wynosi tylko 14 dni.
Warto zadbać o właściwe przygotowanie: zarówno co do tego, czego możesz żądać, jak i co do strategii działania.
Prowadzimy sprawy kierowców w Poznaniu i całej Wielkopolsce – stacjonarnie i online dla klientów z innych regionów Polski.
Adwokat Marta Krzyżanowicz i adwokat Michalina Koligot Kancelaria „Adwokat dla Kierowców w Poznaniu”
ul. Adama Mickiewicza 18/3, 60-834 Poznań
tel. +48 795 001 536 · +48 531 335 713
kontakt@adwokatdlakierowcy.pl · www.adwokatdlakierowcy.pl
Niniejszy tekst ma charakter ogólnoinformacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.
